Algemene beveiligingstips

a

Op deze pagina vind je beveiligingstips die voor praktisch alle elektronische apparaten gelden: computers, smartphones en tablets.
Probeer eerst deze tips toe te passen voordat je de specifieke tips gebruikt.

Specifieke tips per besturingssysteem vind je op aparte pagina's voor:

Bij een aantal tips staan kleine schermkopieën met voorbeelden. Deze kun je vergroten door er één keer op te klikken (klik nogmaals om weer te verkleinen).

Inhoudsopgave

Klik of tik op een onderwerp om ernaartoe te springen:

 

Het begin ken je al: gebruik goede wachtwoorden

Stel tweestapsverificatie in

Beveilig je router/modem

Sluit "slimme apparaten" aan op een wifi-gastnetwerk

Stel willekeurige hardwareadressen in voor wifi

Wie gebruikt mijn wifi?

  UITNODIGING  
Heb je ook een tip die de moeite waard is? Stuur hem op naar Adam Computerhulp.
Als de jury akkoord gaat en plaatsing volgt, wordt jouw naam erbij vermeld!
 

Pas op met openbare wifi, gebruik een hotspot of een vpn

Veilig e-mailen met Protonmail

Geef nooit zomaar je identiteitsbewijs af, gebruik KopieID

Internetbankieren met een mobiele app is veiliger dan met een browser

Laat je apparaat automatisch vergrendelen na x minuten

Maak regelmatig een back-up (reservekopie)

Pas altijd updates van apps en het besturingssysteem toe

Check https als je vertrouwelijke gegevens verstrekt

Cookies zijn handig, maar vaak irritant...

Gebruik de incognito-modus van je browser

Bewaak je privacy

Wees alert!

Het begin ken je al: gebruik goede wachtwoorden

a

Wachtwoorden... daar zijn al talloze boeken over volgeschreven. Daarom hier een korte opsomming:

  1. Hoe langer het wachtwoord, hoe beter. Gebruik liever een wachtzin.
  2. Maak wachtwoorden die uit een mix van letters, cijfers en tekens bestaan. Programma's die wachtwoorden kraken passen alle woorden uit een woordenboek binnen een minuut toe. Zet daarom ook een leesteken in een woord ("po||epel"), gebruik spaties en [vierkante] haakjes.
  3. Gebruik niet telkens hetzelfde wachtwoord. Als er dan bij één bedrijf een datalek is, komen ook je accounts bij andere bedrijven in gevaar.
  4. Er is niks mee om je wachtwoorden in een schriftje op te schrijven. Maar bewaar dat schriftje dan niet naast je computer.
  5. Een lijstje met wachtwoorden in een tekstbestand op je computer zetten is af te raden, en al helemaal als je het bestand "wachtwoorden" noemt. Wil je het toch elektronisch bewaren, overweeg dan het bestand te versleutelen.

Het volgende filmpje is leerzaam:
 

Naar de inhoudsopgave arrow  

Stel tweestapsverificatie in

Als je je wachtwoord gebruikt om je ergens aan te melden, dan dient dat wachtwoord uiteraard om te verifiëren (of te bewijzen) dat jij het bent. Want alleen jij kent je wachtwoord.
Maar wat als iemand je wachtwoord raadt of kraakt, of als een bedrijf een datalek heeft waardoor jouw wachtwoord in verkeerde handen terecht komt? Daarmee kan een ander bij jouw account.
Het eerste wat die persoon zou kunnen doen is het wachtwoord veranderen. Dan kun je dus niet meer bij jouw gegevens en sta je echt buitenspel!

Het is daarom aan te raden om voor belangrijke accounts naast je wachtwoord een tweede bewijsmiddel op te geven, bijv. het nummer van je mobiele telefoon of een alternatief e-mailadres.
Dan kan een website waarop je je aanmeldt twee stappen uitvoeren om te verifiëren dat jij het echt bent: wachtwoord en bevestiging via je mobiel. Dat is dus twee-staps-verificatie, ook wel "twee factor authenticatie" genoemd.

Nou zou het nogal irritant zijn als je telkens de twee bewijzen moet leveren. Daarom wordt het tweede bewijsmiddel alleen gevraagd in "bijzondere situaties", bijv.

Het is zeer aan te raden tweestapsverificatie aan te zetten voor belangrijke accounts, zoals je e-mailadres(sen), cloudopslag, WhatsApp e.d.
Het aanzetten doe je door je aan te melden bij je account (dus bijv. bij Google voor Gmail en Google Drive, bij Microsoft voor Hotmail, Outlook en OneDrive, bij Apple voor iCloud etc.). Ga daar naar de beveiligingsinstellingen en zet de tweestapsverificatie aan.

Naar de inhoudsopgave arrow  

Beveilig je router/modem

a Dit is een belangrijke tip, maar wel lastig om te doen. Het gaat met name om jouw wifi. Als je van KPN, Ziggo of een andere leverancier je router (ook wel modem genoemd) krijgt, dan heeft dat apparaat een standaard gebruikersnaam (bijv. Admin) met een standaard wachtwoord (vaak 0000 of admin), een vooraf gemaakte wifi-netwerknaam en een vooraf gemaakt wachtwoord voor je wifi. Dat kan (en moet) beter!

Het standaard gebruikerswachtwoord dat bij jouw router hoort, is bepaald geen geheim... Je kunt het hier opzoeken: https://www.routerpasswords.com/. Wel aan te raden dus om dit standaard wachtwoord te veranderen.

De wifi-netwerknaam is standaard zoiets als "Fritz!Box_7654321" of "ziggo_22446688". Bij veel routers is het wifi-wachtwoord af te leiden uit de wifi-netwerknaam. Daarom is het in elk geval aan te raden het wifi-wachtwoord te veranderen; daarnaast kun je ook de netwerknaam veranderen wat extra veiligheid geeft.

Als je je nog nooit met dit onderwerp hebt bezig gehouden dan kun je het beste eerst eens kijken hoe je je routerinstellingen vindt en wat de huidige waarden zijn. Ga niet meteen dingen veranderen. Pas als je er vertrouwd mee bent, pas je wijzigingen toe.
Als alternatief kun je natuurlijk ook externe hulp inschakelen, bijv. een monteur van je internetleverancier.

Op de website van jouw internetleverancier staat beschreven hoe je de wifi-netwerknaam (officieel heet dat SSID), het wifi-wachtwoord en het gebruikerswachtwoord verandert, bijv.

Heb je een andere leverancier, Google dan even op "_naam_ ssid aanpassen".

Belangrijk: bij het opgeven van de wifi-netwerknaam kies je ook de beveiligingsmethode voor je netwerk. Kies hier WPA2 (AES) of WPA3.

Tot slot, als je toch bezig bent, zorg er meteen voor dat je de volgende instellingen in de router uitzet:

Naar de inhoudsopgave arrow  

Sluit "slimme apparaten" aan op een wifi-gastnetwerk

a Heb jij "slimme apparaten" in huis? Dat zijn apparaten die via wifi met internet zijn verbonden, bijv. een smart TV, slimme thermostaat, luidspreker, deurbel, verlichting, rookmelder, koelkast, babyfoon, beveiligingscamera enzovoorts.

Ook al worden ze "slim" genoemd, dergelijke apparaten zijn niet altijd goed beveiligd. Soms kun je het standaard wachtwoord ervan zelfs op internet vinden.

Het is aan te raden slimme apparaten aan te sluiten op een wifi-gastnetwerk. Op de meeste routers/modems kun je zo'n gastnetwerk maken. Kijk maar eens in de handleiding van je router of op de website van je internetleverancier.

Met een gastnetwerk krijg je een tweede wifi-netwerk in huis dat helemaal op zichzelf staat. Als je daarmee bent verbonden kun je niet bij apparaten die met het "eerste" (gewone) wifi-netwerk zijn verbonden. Dat "eerste" (gewone) wifi-netwerk blijf je gebruiken voor je computer, tablet, smartphone e.d.
Je loopt daarmee niet langer het risico dat een onveilig slim apparaat wordt misbruikt om toegang te krijgen tot bestanden op jouw computer, tablet en smartphone.

Naar de inhoudsopgave arrow  

Stel willekeurige hardwareadressen in voor wifi

a Elk apparaat dat verbinding maakt met internet heeft een unieke code, een zogeheten mac-adres. Mac staat voor media access control (niet te verwarren met een Mac computer).
Anderen kunnen jouw locatie bepalen en jou volgen door het mac-adres via jouw wifiverbinding op te pikken. Om dit tegen te gaan heeft elk besturingssysteem een instelling om in plaats van het echte mac-adres een willekeurig, wisselend mac-adres te gebruiken bij het verbinden met een wifi-netwerk.
Op de iPhone en iPad staat de instelling standaard aan. Bij Windows en Android dien je dit zelf aan te zetten.

Je leest hier meer over bij de specifieke beveiligingstips per besturingssysteem:

Naar de inhoudsopgave arrow  

Wie gebruikt mijn wifi?

a

Denk je wel eens dat er iemand op je wifi zit, dat een van de buren of iemand buiten jouw wifi gebruikt?
Misschien knipperen de lampjes van de router een tijdje intensief of is je verbinding traag... je denkt al gauw aan allerhande onheil.

Vaak is er iets anders aan de hand. Zonder dat je het beseft is bijv. je computer of mobiele apparaat een update aan het downloaden. Of de internetleverancier heeft technische problemen waardoor een deel van het netwerk traag wordt.

Maar als je zeker wilt weten welke apparaten jouw wifi gebruiken, dan kun je daar achter komen met het programma Wireless network watcher voor Windows computers. Ondanks de naam ervan werkt het zowel voor draadloze als bedrade netwerken.
Hieronder staan de stappen om dit programma op je computer te zetten en te gebruiken:

  1. Klik hier a om naar de website van Nirsoft te gaan.
  2. Je ziet een uitgebreide beschrijving van het programma. Blader een flink stuk naar beneden (zo'n driekwart van de pagina); daar tref je een hyperlink aan met de volgende tekst: "Download Wireless Network Watcher with full install/uninstall support (wnetwatcher_setup.exe)". Klik op die link om het programmabestand "wnetwatcher_setup.exe" te downloaden.
  3. Start de Windows verkenner en ga naar de Downloads map. Daar staat "wnetwatcher_setup.exe" (afhankelijk van de instellingen van de verkenner zie je mogelijk niet het einde van de naam ".exe").
  4. Dubbelklik het "wnetwatcher_setup.exe" bestand om het programma te installeren op jouw computer:
  5. Het programma staat nu op je computer en start meteen. Het "scant" alle ip-adressen in jouw lokale netwerk. Elke 10 seconden begint het opnieuw te scannen/zoeken naar verbonden apparaten en toont de resultaten met o.a. ip-adres, mac-adres, netwerk adapter en meer:
    a
  6. Nu is het aan jou om dit te beoordelen: klopt het aantal getoonde apparaten? Soms helpt de weergegeven info, soms heeft een apparaat geen omschrijving (Apple-apparaten tonen dit niet in verband met privacy).

Ben je er (vrijwel) zeker van dat een "onbekend" en dus ongewenst apparaat van jouw wifi gebruik maakt, dan is het aan te raden het wifi-wachtwoord te veranderen. In deze tip staat hoe je dat doet.

Als je in de toekomst weer een scan wilt doen, het Wireless network watcher-programma vind je in het Windows startmenu onder de N van Nirsoft:
a

Naar de inhoudsopgave arrow  

Pas op met openbare wifi, gebruik een hotspot of een vpn

a Als je openbare wifi gebruikt, bijv. in een restaurant, trein of bibliotheek, verstuur dan geen privégegevens en doe al helemaal geen bankzaken... Beperk je tot het lezen van nieuws, een locatie opzoeken met Google Maps en andere zaken zonder privé-informatie.

Je kunt de organisatie die de wifi aanbiedt wel vertrouwen, maar er zijn veel technieken die derden kunnen gebruiken om jouw internetverkeer te onderscheppen.

Mocht je toch iets vertrouwelijks moeten ondernemen, gebruik dan je smartphone: zet daarop wifi uit en schakel mobiele gegevens in (zie hier hoe je dat doet voor een Android smartphone en hier hoe je dat doet voor een iPhone). Daarmee gebruik je op je smartphone internet via het veilige netwerk van je telefoonaanbieder (als dit niet in je abonnement of bundel zit, zijn daar kosten aan verbonden).

Als je met bijv. je laptop of tablet het internet op moet voor vertrouwelijke zaken, dan kun je een hotspot of een virtual private network (vpn) gebruiken.

Hotspot

Je maakt een hotspot met je smartphone. Je hotspot gebruikt de mobiele gegevens van je smartphone om een wifi-signaal uit te zenden; dat gebruik je vervolgens op je laptop of tablet om te internetten.

Op een Android smartphone van Samsung zet je een hotspot als volgt aan (op Android smartphones van andere merken kan dit iets verschillen): schakel eerst je wifi uit en de mobiele gegevens aan. Ga dan naar de Instellingen-app, tik op Verbindingen en tik vervolgens op Mobiele hotspot en tethering:
a

Tik daarna op Mobiele hotspot (niet op het schuifje maar op de tekst):
a

Je kunt nu een naam en wachtwoord bedenken voor je hotspot. De naam dient minimaal acht letters lang te zijn (in het voorbeeld is dit AdamHotspot):
a

Na het intypen van hotspotnaam en wachtwoord, ga je terug naar het vorige scherm en zet daar het schuifje bij Mobiele hotspot aan:
a

Je kunt nu met een laptop of tablet het wifinetwerk met de hotspotnaam gebruiken: selecteer het netwerk en voer het wachtwoord in dat je voor de hotspot hebt gemaakt.
Ben je klaar met het internetgebruik, zet dan op je smartphone de hotspot weer uit.

Op een iPhone werkt het instellen en aanzetten van een hotspot grotendeels hetzelfde: ga naar de Instellingen-app en tik daar op Mobiel netwerk:
a

Zet op het volgende scherm het schuifje bij Mobiele data aan. Daarna tik je op Configureer persoonlijke hotspot, waar je de naam en het wachtwoord voor je hotspot instelt:
a

Hierna kun je met je laptop of tablet gebruik maken van de hotspot.

Vpn

Wil je met je laptop (of ander apparaat) gebruik maken van (openbare) wifi die je niet helemaal vertrouwt, dan kun je op je laptop een virtual private network (vpn) gebruiken. Een vpn kost geld, per maand bijv. 10 euro. Je koopt een abonnement bij een vpn-aanbieder.
Om veilig te kunnen internetten in een mogelijk onveilige omgeving, start je op jouw laptop vpn-software van de vpn-aanbieder. Daarmee verloopt al jouw internetverkeer versleuteld via de computer van de vpn-aanbieder:

Een goede aanbieder van vpn-diensten is NordVPN a . Een Amerikaans bedrijf dat over de hele wereld vpn-servers (computers) heeft staan.

Privé zul je dit niet snel gebruiken, maar het is een gedegen en betrouwbare oplossing voor gebruik van wifi - waar ook ter wereld. En heb je eenmaal een abonnement, dan kun je natuurlijk ook met je smartphone en tablet de gratis openbare wifi gebruiken want voor mobiele apparaten is er een vpn-app.

Naar de inhoudsopgave arrow  

 

  UITNODIGING  
Heb je ook een tip die de moeite waard is? Stuur hem op naar Adam Computerhulp.
Als de jury akkoord gaat en plaatsing volgt, wordt jouw naam erbij vermeld!
 

 

Veilig e-mailen met Protonmail

a Bij veruit de meeste e-mails die je verstuurt hoef je je geen zorgen te maken over veiligheid. Maar soms verstuur je e-mails die in de tekst of bijlage persoonlijke gegevens bevatten.
Als je bijv. een woning gaat huren of (ver)kopen dan wil de makelaar en later de notaris allerlei stukken ontvangen die je liever privé houdt.
Sommige bedrijven en instanties vragen een legitimatie, een bankafschrift of een kopie van een officieel document voordat ze hun diensten verlenen.

Makelaars, notarissen en dienstverleners die dit soort informatie vragen horen een beveiligde omgeving beschikbaar te stellen waarin jij informatie en documenten kunt plaatsen (uploaden). Maar dat is lang niet altijd het geval. Je wordt dan gevraagd de informatie per e-mail te sturen.

Voor dit soort situaties is het aan te raden een e-mailadres bij Protonmail te gebruiken. Jouw e-mailbericht en bijlagen worden dan versleuteld verstuurd en in jouw Protonmail-account bewaard.

Idealiter gebruikt de ontvanger van jouw e-mail ook Protonmail zodat jouw bericht en bijlagen veilig worden geopend. Mocht dat niet zo zijn dan kun je een wachtwoord toekennen aan de door jou verstuurde e-mail. Dat wachtwoord geef je aan de ontvanger zodat die de beveiligde e-mail en bijlagen kan openen (zie hieronder voor een voorbeeld).
In Protonmail geef je op hoe lang dat wachtwoord geldig is. Standaard is dat 28 dagen, maar je kunt dat tot op een uur nauwkeurig veranderen.

Tip: Je zou je Protonmail e-mailadres ook kunnen opnemen in je accounts bij financiële instellingen.
Voor al je gewone dagelijkse e-mails blijf je je huidige e-mailadres gebruiken.

Je kunt je e-mailadres bij Protonmail op de volgende manieren gebruiken:

Zowel op de website als in de app werkt Protonmail volledig in het Nederlands. De basisversie van Protonmail is gratis. Je kunt daarmee max. 150 e-mails per dag versturen en tot max. 500 Megabyte aan e-mails met bijlagen bewaren. Er zijn ook verschillende betaalde versies met extra mogelijkheden.

Een Protonmail e-mailadres maken

Hieronder staan de stappen om een gratis Protonmail e-mailadres te maken op een computer. Als je de app op je smartphone of tablet hebt gezet kun je ook daarmee een Protonmail e-mailadres maken.

  1. Ga naar https://protonmail.com/nl/ a en klik op Aanmelden.
  2. Klik op Gratis en daarna op Selecteer gratis abonnement.
  3. Typ een gebruikersnaam. Als je janjansen zou opgeven, wordt jouw Protonmail e-mailadres janjansen@protonmail.com.
    Geef een goed, lang wachtwoord op voor je nieuwe e-mailadres. Als je wilt kun je een herstel e-mailadres opgeven waarmee je je Protonmail-account kunt herstellen mocht je ooit het wachtwoord kwijtraken.
  4. Ter bevestiging dat “je een mens bent”, geef je op de volgende pagina een e-mailadres of telefoonnumer op. Daarop ontvang je van Protonmail een verificatiecode die je intypt.

Nu heb je een e-mailadres van Protonmail.

Voorbeeld

De Protonmail webmail en app werken zoals ongeveer alle e-mailprogramma's. Alleen als je een e-mail schrijft naar iemand die geen Protonmail gebruikt, zul je een extra handeling verrichten: onderin de e-mail klik je op de knop met het hangslot om een wachtwoord voor de e-mail op te geven.
Je verstrekt dit wachtwoord aan de ontvanger via bijv. een appje, sms, telefonisch of een andere e-mail.

Als je wilt, kun je ook op de knop met de zandloper klikken om op te geven hoe lang het wachtwoord geldig is: standaard is dit 28 dagen, maar je kunt dat korter of langer maken. Na die periode kan de ontvanger de e-mail niet meer openen.

a

a

Degene die de e-mail ontvangt (en geen Protonmail gebruikt), krijgt een e-mail die er ongeveer uitziet als in het voorbeeld hiernaast.
De ontvanger klikt of tikt op de knop View Secure Message. Daarop opent de browser en moet de ontvanger het wachtwoord opgeven om de e-mail en bijlagen te openen.

Extra tips

Notificatie

Je zult Protonmail niet dagelijks gebruiken. Daarom is het handig dat je een Notificatie kunt instellen: als er een e-mail binnenkomt op je Protonmail e-mailadres dan krijg je daarvan een berichtje op je gewone e-mailadres.
Ga hiervoor naar de Protonmail webmail op je computer. Klik op de bovenste regel op Instellingen. Bij Account, onder het kopje Meldingen, geef je bij Reset/notificatie e-mail je gewone e-mailadres op. Hierna voer je je Protonmail-wachtwoord in om dit op te slaan.

Wachtwoord hint

Als je bij het maken van een e-mail een wachtwoord opgeeft, kun je daarbij een hint opnemen voor de ontvanger (zie het voorbeeld hierboven). Je zou daarin bijv. ook het volgende kunnen noemen:

Naar de inhoudsopgave arrow  

Geef nooit zomaar je identiteitsbewijs af, gebruik KopieID

Op de website van de Rijksoverheid staat het volgende:

a Lees hier a het volledige verhaal. Zoals je ziet, is er een app voor smartphones en tablets, genaamd KopieID. Daarmee kun je een kopie van je identiteitsbewijs maken, er gegevens op doorhalen en er een "watermerk" aan toevoegen. Dat alles om te voorkomen dat er misbruik van wordt gemaakt.

De Rijksoverheid legt de app duidelijk uit met een filmpje op deze a pagina.

Naar de inhoudsopgave arrow  

Internetbankieren met een mobiele app is veiliger dan met een browser

De banken hebben het maar makkelijk: je typt zelf je betaalopdrachten, incasso's, machtigingen, overboekingen etc. in via jouw apparaat op de computer van de bank. En je kunt dat op allerlei manieren en op allerlei apparaten doen.

Kies het apparaat en de manier die het veiligst is. Als je zowel een Windows computer als tablet of smartphone hebt, gebruik dan bij voorkeur je tablet of smartphone. En gebruik in dat geval niet de browser (het internetprogramma) om via de website van de bank je financiën te regelen, maar gebruik de app van de bank.

a a Apps op mobiele apparaten zijn de veiligste manier om te bankieren. Je downloadt de app van jouw bank uit de Apple App Store voor iPhones en iPads en uit de Google Play Store voor Android smartphones en tablets. Zie hier hoe je dat doet voor iPhones en iPads. En hier voor Android.

Bij het activeren van de app doorloop je eenmalig een aantal stappen. Bij de meeste apps maak je dan een nieuwe "toegangscode" aan die je alleen in de app gebruikt om betalingen mee te doen.
Wat de app extra veilig maakt, is dat het unieke nummer (serienummer of anderszins) van jouw mobiele apparaat wordt geregistreerd bij de bank. Elke keer als je de app gebruikt, wordt dat nummer gecheckt - de app kan dus niet zomaar op een ander apparaat met jouw toegangscode worden gebruikt.

Tip: De meeste banken bieden de mogelijkheid om in de app een "daglimiet" in te stellen. Zet je dat op bijv. 200 euro, dan kun je per dag niet meer overmaken dan dat bedrag. Wel zo veilig.

Naar de inhoudsopgave arrow  

Laat je apparaat automatisch vergrendelen na x minuten

Heb je een laptop die je wel eens buitenshuis gebruikt, bijv. op de camping of om foto's bij vrienden te laten zien? Heb je een smartphone of tablet? Zorg er dan voor dat je apparaat automatisch vergrendelt na bijv. 10 minuten.
Als je gedurende dat aantal minuten je apparaat niet gebruikt (of niet aanraakt), dan valt het scherm op zwart en wordt het apparaat automatisch vergrendeld. Je hebt vervolgens een wachtwoord of pincode nodig, of je gebruikt touch-id (vingerafdruk) dan wel face-id (gezichtsscan) om het apparaat te ontgrendelen.

Wel zo veilig om de gegevens op je mobiele apparaat te beschermen.

Naar de inhoudsopgave arrow  

Maak regelmatig een back-up (reservekopie)

De kans is klein, maar toch... je computer zou een keer kunnen crashen, hij zou gestolen kunnen worden, of je zou per ongeluk je laptop of mobiele apparaat ergens achter kunnen laten. De waarde van het apparaat is één ding, maar de foto's, documenten, muziek en video's die erop staan hebben waarschijnlijk meer waarde voor je.

Daarnaast zou je slachtoffer kunnen worden van "ransomware", ook bekend als gijzelingssoftware: kwaadwillenden zijn er bijv. via een e-mail in geslaagd om malware op jouw computer te zetten en hebben daarmee al jouw bestanden geblokkeerd. Je moet geld (bijv. bitcoins) overmaken voordat je weer bij je bestanden kunt.

Genoeg redenen om regelmatig een back-up (reservekopie) van jouw persoonlijke bestanden te maken. Als je zowel een Windows computer als mobiele apparaten (smartphone, tablet) hebt, kun je ervoor kiezen om op de computer de belangrijkste bestanden te bewaren.
Koop een usb-stick of usb-disk, sluit die aan op de computer en kopieer jouw persoonlijke bestanden (afbeeldingen, documenten, muziek, video's e.d.) ernaartoe.
Tip: Bij de Geavanceerde Windows tips staat uitleg met een filmpje om in de verkenner een back-up te maken.

Nog een tip: Zet in je agenda per de eerste van elke maand of kwartaal een herinnering om een back-up te maken.

Naar de inhoudsopgave arrow  

Pas altijd updates van apps en het besturingssysteem toe

Er zijn vaak updates voor je computer, smartphone of tablet. Meestal van apps, soms ook van het besturingssysteem. Zorg ervoor dat je die updates altijd laat plaatsvinden. Als het even niet uitkomt, kun je de update uitstellen, maar laat daarna de update wel gebeuren.

Updates hebben vaak betrekking op veiligheid, dus sla ze niet over.

Naar de inhoudsopgave arrow  

Check https als je vertrouwelijke gegevens verstrekt

Als je bij een webwinkel iets bestelt dan geef je je naam, adres en andere persoonlijke gegevens op. Check voordat je dat doet of de verbinding van jouw computer met de webwinkel beveiligd is: het bekende slotje dat voor het webadres staat.

Sommige browsers (Firefox wel, Chrome niet) laten ook het bijbehorende https van het webadres zien.

Firefox:
a

Chrome:
a

Het slotje en (het al dan niet getoonde) https betekenen dat jouw gegevens worden versleuteld tussen jouw computer en de webwinkel. Zou dat niet het geval zijn, dan kan iemand de lijn "aftappen" en jouw persoonlijke gegevens lezen. Let dus op het slotje en het bijbehorende https.

Naar de inhoudsopgave arrow  

Cookies zijn handig, maar vaak irritant...

Cookies... wie kent ze niet? Het zijn kleine tekstbestandjes op je computer, smartphone of tablet.

Veel cookies zijn handig, bijv. om ingelogd te blijven bij Gmail. Of als je bijv. graag naar de film gaat, dan kijk je misschien regelmatig op de website https://www.cineville.nl/ a. Klik daar op Filmtheaters en het pijltje rechtsboven om jouw stad te kiezen. Dat hoef je alleen de eerste keer te doen. De volgende keer worden meteen de filmtheaters in jouw stad getoond. En dat dankzij een cookie waarin de keuze van jouw stad staat.

Er zijn ook ongewenste cookies, ze kunnen namelijk worden gebruikt om jou te volgen (tracking cookies). Vooral "cookies van derden" zijn ongewenst: je bent bijv. op een website over reizen; bij een reisverslag klik jij op het knopje "Vind ik leuk". Daarmee wordt dan een third-party cookie op jouw apparaat opgeslagen waarmee bijv. Facebook later herkent dat je op de reiswebsite bent geweest. Voor dit soort cookies moet je toestemming geven.

Van het toestemming geven word je na een tijdje tureluurs. Het is dan ook slimmer om dit door de browser te laten doen: je kunt bij de browser-instellingen opgeven dat je geen tracking cookies c.q. cookies van derden accepteert. De browser zorgt er dan voor dat die cookies worden geblokkeerd.
Daarnaast kun je via de browser-instellingen reeds opgeslagen cookies verwijderen.

Hoe je het blokkeren en verwijderen doet, staat beschreven bij de beveiligingstips per besturingssysteem:

Naar de inhoudsopgave arrow  

Gebruik de incognito-modus van je browser

a Elke browser biedt de mogelijkheid om incognito op het internet te surfen. In dat geval worden geen cookies, browsegeschiedenis met bezochte websites, zoekopdrachten en tijdelijke bestanden opgeslagen.

De incognito-modus wordt ook wel privé-venster of in-private genoemd. Denk overigens niet dat je volledig anoniem bent; je ip-adres is zichtbaar voor websites die je bezoekt (dat zou je kunnen voorkomen met een vpn).

Hoe je de incognito-modus aanzet per browser, staat beschreven bij de beveiligingstips per besturingssysteem:

Naar de inhoudsopgave arrow  

Bewaak je privacy

Neem een keer de privacy-instellingen van je computer, smartphone en tablet door. Ga ook een keer naar je account bij Microsoft, Apple en Google om te zien wat men van je weet. Ook daar zijn instellingen die je kunt aanpassen en bovendien kun je er verwijderen wat men van je heeft verzameld. Bij de specifieke beveiligingstips per besturingssysteem lees je er meer over:

Bijna iedereen gebruikt Google om mee te zoeken in de browser. Maar als je privacy je lief is, zou je beter https://www.startpage.com/ a kunnen gebruiken. Dit is een zoekmachine die gebruik maakt van Google zonder dat je zoekopdrachten e.d. bij Google worden opgeslagen.

Ook https://duckduckgo.com/ a is natuurlijk een prima alternatief om mee te zoeken op internet.

Naar de inhoudsopgave arrow  

Wees alert!

Krijg je een e-mail waarin staat dat je 100.000 euro hebt gewonnen? Je moet alleen even op een link klikken of een bijlage openen om het te incasseren...

Helaas, zo evident zijn valse e-mails niet meer. Maar het voorbeeld wijst wel op twee zaken die je altijd in de gaten moet houden: klik in een e-mail nooit zomaar op een link (een verwijzing naar bijv. een website), en klik in een e-mail nooit zomaar op een bijlage.

Als je ook maar enigszins twijfelt aan een e-mail, niet klikken! Als bijv. "jouw bank" een urgente e-mail stuurt, ga dan zelf naar de website van de bank om te kijken of daar staat wat in de (mogelijk valse) e-mail wordt beweerd. Of bel desnoods de bank met het bekende telefoonnummer - niet het nummer dat in de e-mail staat.

a Zou je wel op een link of bijlage klikken dan loop je het gevaar dat er iets op je computer wordt geïnstalleerd of dat je een code (bijv. een wachtwoord) moet opgeven om bij jouw gegevens te komen - en die code valt dan uiteraard in verkeerde handen.

Wees ook alert voor telefoontjes, WhatsApp- en sms-berichten. Op allerlei manieren proberen criminelen aan jouw gegevens te komen of jou een betaling te laten doen.

Vandaar: wees alert!

Naar de inhoudsopgave arrow  

 

Reageren?

a Wil je meer weten of heb je hulp nodig? Wil je gewoon een reactie geven? Stuur dan een e-mail naar Adam Computerhulp.